Romance Như nước pha sô cô la

Thảo luận trong 'Sách tiếng nước ngoài' bắt đầu bởi Cynir, 28/7/21.

  1. Cynir

    Cynir Banned

    Cuốn tiểu thuyết Như nước pha sô cô la (Como agua para chocolate) được nữ tác gia Laura Esquivel công bố năm 1989 tại thị trường México, nhưng hầu như ngay lập tức trở thành ấn phẩm đạt doanh thu cao nhất Bắc Mĩ năm 1989, đồng thời giành nhiều giải thưởng văn chương lớn trong thời gian cực ngắn. Năm 2001, nhật báo El Mundo lại liệt cuốn sách này vào 100 tiểu thuyết tiếng Tây Ban Nha hay nhất thế kỉ XX. Năm 1992, bản điện ảnh chuyển thể cũng được đề cử giải Oscar, chính cuốn phim này từng gây xôn xao dư luận Việt Nam khi đài VTV trình chiếu nhân Tết Nguyên Đán 2004.

    Trứ tác theo cái mạch hiện thực huyền ảo đã khá quen trong văn chương Mĩ Latin, là kết hợp nhuần nhuyễn yếu tố siêu nhiên với trần tục. Thế nhưng, trong câu truyện Laura Esquivel có hương vị của nếp sống gia trưởng và niềm khao khát tự do luyến ái, cùng cái độc đáo của ẩm thực México trong bão táp lịch sử. Người ta dễ dàng bàn tán về những chi tiết tình dục thác loạn trong truyện, nhưng cũng phải thừa nhận yếu tố dụ ngôn trong mỗi sự kiện tưởng chừng phi lý.

    Một cuốn sách đáng đọc lâu, đọc kĩ, để mà cảm nhận nét hấp dẫn đến kì quái trong tâm hồn México.

    [​IMG]
     

    Các file đính kèm:

  2. Cynir

    Cynir Banned

    NHƯ NƯỚC PHA SÔ CÔ LA
    COMO AGUA PARA CHOCOLATE


    Nguyên tác Laura Esquivel
    Doubleday, México - 1992​

    Trong tiếng Tây Ban Nha, câu "como agua para chocolate" đề cập sự thăng hoa cảm xúc. Ở bối cảnh tiểu thuyết, cái nhan đề là dụ ngôn về cả truyền thống ẩm thực México (hay là nếp sống cổ hủ trong gia đình) và khát vọng tự do luyến ái của nhân vật chính Tita.

    [​IMG]

    Thị trấn biên thùy Piedras Negras thập niên 1990, Tita de la Garza là út, cùng mẹ - Mamá Elena, với các chị Gertrudis và Rosaura. Chàng láng giềng Pedro Muzquiz dạm hỏi Tita và cô xao xuyến từ ánh mắt ban đầu. Nhưng Mamá Elena ngăn cấm, bởi cho rằng theo thói xưa con gái út phải ở giá chăm mẹ cho tới khi bà qua đời. Bà Elena đem Rosaura ra thay, Pedro đành ưng lòng.

    Trong những ngày Pedro ở rể, Tita thường gửi gắm tình cảm qua món ăn, hai người vẫn liếc mắt trao duyên. Pedro không yêu Rosaura, chỉ coi cô là cái máy đẻ, cho tới khi cô bị vô sinh vì biến chứng vượt cạn. Từ đó giữa mẹ và Tita để lòng căm hận. Mamá Elena coi Tita là đứa mất hồn, khiến cô đành trốn trong chuồng bồ câu. Nhưng Tita may mắn được y sĩ John Brown chạy chữa và thương yêu. Pedro vì ghen, một đêm lẻn vào buồng ái ân với Tita.

    Khi quân cách mạng nổi dậy khắp nơi, chị cả Gertrudis bỏ nhà theo "nghĩa binh" Juan Alejándrez. Một lần toán quân "cách mạng" vào thôn cướp bóc đã giết Mamá Elena. Bà tuy chết rồi nhưng hương hồn vẫn ám Tita, ép cô phải nén cảm xúc yêu đương để giữ những lề thói cổ hủ. Câu truyện để kết ngỏ theo lời kể của nhân vật gọi Tita de la Garza là bà cố, lại đế thêm rằng đã tìm được cuốn sách dạy nấu ăn của Tita dưới đống tro tàn.

    Chương 01 : Bánh Giáng Sinh (Tortas de Navidad)
    Chương 02 : Bánh nhân mứt (Pastel Chabela)
    Chương 03 : Cun cút với cánh hồng (Codornices en Pétalos de Rosa)
    Chương 04 : Đùi gà tẩm hạnh nhân (Mole de Guajolote con Almendra y Ajonjolí)
    Chương 05 : Lạp xưởng cay (Chorizo norteño)
    Chương 06 : Bột làm diêm sinh (Masa para hacer fósforos)
    Chương 07 : Canh đuôi bò (Caldo de Colita de Res)
    Chương 08 : Bánh ngô phủ kem (Champandongo)
    Chương 09 : Bánh vòng sô cô la (Chocolate y Rosca de Reyes)
    Chương 10 : Bánh rán nhân kem (Torrejas de Natas)
    Chương 11 : Canh đậu cay (Frijoles gordos con chile a la Tezcucana)
    Chương 12 : Rau phủ kem (Chiles en Nogada)


    [​IMG]
     

    Các file đính kèm:

    Chỉnh sửa cuối: 28/7/21
    minhp thích bài này.
  3. Cynir

    Cynir Banned

    Nguyễn Nhi :

    Hồi Tết của năm nào đó lâu lắm rồi, tôi có thức cùng mẹ và em gái để xem một bộ phim Mexico rất hay trên TV. Bộ phim nói về câu chuyện tình và cuộc đời bi kịch của Tita, con gái út trong một gia đình truyền thống giữa bối cảnh Mexico đang chuyển giao từ thế kỷ 19 sang thế kỷ 20. Coi một lần từ thuở bé mà nhớ hoài cho đến bây giờ, nhưng hồi đó lại không biết tên phim.

    Lên mạng tìm kiếm mãi mới biết phim tên là “Like Water For Chocolate”, được dựng từ cuốn tiểu thuyết đầu tay cùng tên của tác giả có sách bán chạy Laura Esquivel. Sau khi biết phim được dựng từ sách, lẽ dĩ nhiên là tôi đã quyết định phải kiếm sách đọc cho bằng được. Và đúng với sự thật rằng chính tác giả của cuốn tiểu thuyết cũng là người viết kịch bản cho bộ phim, đọc cuốn sách “Like Water For Chocolate” đối với tôi như một chuyến hành trình nhằm sống lại những thước phim đầy ấn tượng đã in sâu vào tâm trí - những thước phim mà như thể đang diễn ra trước mắt tôi theo từng con chữ, câu văn.


    [​IMG]

    “Like Water For Chocolate” được kể bằng giọng kể của nhân “tôi” về bà dì của mình - tức nàng Tita với cuộc đời đầy sóng gió. Bắt đầu khóc ngay từ khi chỉ là một bào thai trong bụng mẹ, ra đời giữa nhà bếp sực nức mùi hương của gia vị và các loại rau thơm, Tita có lẽ đã được định sẵn để trở thành một đầu bếp tài hoa nhưng phải gánh chịu một số phận không may và đầy nước mắt. Năm 16 tuổi, Tita gặp và yêu Pedro - người cũng yêu cô chân thành và mê mệt. Nhưng với truyền thống của gia đình De la Garza buộc đứa con gái út không được kết hôn mà phải sống đời độc thân để chăm sóc mẹ cho đến khi mẹ mất, Tita đã không thể nhìn thấy lời cầu hôn của Pedro chuyển hóa thành một đám cưới với người cô yêu. Thay vào đó, bà mẹ Elena độc đoán và bảo thủ đã gợi ý Pedro kết hôn với chị gái thứ của Tita là Rosaura. Pedro nhận lời, nghĩ rằng đó là cách duy nhất để anh có thể ở gần với người phụ nữ mà anh thực sự yêu thương, không biết rằng đó là một sai lầm không thể nào sửa chữa. Bởi làm sao Tita và Pedro có thể tự do đến với nhau, có thể yêu đương và sống bên nhau như một cặp tình nhân đích thực khi mà Pedro lại là chồng của một người phụ nữ khác?

    Nỗi đau đớn khi hay tin Pedro sắp kết hôn với chị gái mình đã khiến trái tim Tita trở nên lạnh lẽo. Và tất cả những niềm đau đó được Tita trút hết vào ổ bánh cưới do chính tay cô làm, trộn lẫn với nước mắt của một người con gái những tưởng mình đã bị người yêu bỏ rơi. Pedro đã tuyên bố với cha anh rằng anh kết hôn với Rosaura vì tình yêu, nhưng là tình yêu bất diệt dành cho Tita, và anh đảm bảo Tita biết điều đó trong cái ngày anh trao lời thề hôn nhân với Rosaura. Ổ bánh cưới có lẫn nước mắt vì bị phụ tình của Tita là dấu hiệu khởi đầu cho hàng loạt những bất hạnh sau này cho cả ba người, khi nó khiến toàn bộ thực khách phải nhung nhớ về mối tình đã mất của họ ngay từ miếng bánh đầu tiên, và sau đó là màn nôn mửa hàng loạt vì bị ngộ độc.

    Sự cố trong đám cưới của chị gái mình cũng là dấu hiệu đầu tiên cho độc giả và các nhân vật trong gia đình De la Garza thấy được quyền năng chi phối cảm xúc và tác động lên thân thể thực khách thông qua thức ăn của Tita. Và quyền năng đó đã được Tita tận dụng nhằm bộc bạch tình cảm và những khát khao yêu đương không thể và không được phép nói ra mà cô dành trọn cho Pedro - người giờ đây đã là anh rể của mình. Thức ăn trở thành phương tiện giao tiếp của hai người yêu nhau - Tita trao và Pedro nhận. Đặc biệt nhất chính là món sốt hoa hồng làm từ những cánh hoa Pedro đã tặng Tita trong khoảnh khắc hiếm hoi họ được ở riêng với nhau - món sốt đã khai mở và thả tự do khát khao yêu đương đầy nhục dục của cô chị cả Gertrudis. Khát khao ấy đốt cháy cả căn buồng tắm ngoài trời, và đưa đẩy người con gái hoang dại và trần truồng vào vòng tay cũng đang khát khao dục tình của một người lính thuộc quân nổi loạn tên Juan.

    Hình ảnh Gertrudis bốc lửa như một nữ thần, bỏ nhà ra đi và làm tình trên lưng ngựa cùng Juan trước sự quan sát của cả Tita và Pedro như một nhát dao đâm vào trái tim hai con người yêu nhau nhưng lại bị chia cắt. Bởi đó chính xác là những điều mà cả Tita và Pedro đều không thể làm và bị ngăn cấm làm - bỏ nhà ra đi cùng nhau, tự do yêu đương và làm tình với nhau trong hoang dại. Sự tương phản rõ rệt giữa tự do của người chị được làm điều mình muốn và sự giam cầm của Tita trong những bổn phận của một đứa con gái út, trong hình mẫu đạo đức của một người phụ nữ Mexico điển hình và trong khuôn phép của một gia đình Mexico giáo điều truyền thống đã khiến câu chuyện tình bị ngăn cấm của nàng Tita càng lúc càng trở nên đau lòng.

    Rào cản lớn nhất trong mối quan hệ giữa Tiata và Pedro không phải là Rosaura mà chính bà mẹ Elena. Với tính cách chuyên quyền, độc đoán và bảo thủ, cai trị gia đình bằng bàn tay thép, bà đỏi hỏi ở các con mình, đặc biệt là đứa con gái út, một sự vâng lời và trung thành với những giá trị truyền thống của gia đình De la Garza nói riêng và của xã hội Mexico thời bấy giờ nói chung. Bà hoàn toàn không chấp nhận chuyện Tita lén lút dan díu với chồng của chị mình. Chính sự phản đối mối tình vụng trộm giữa Tita và Pedro của bà đã gây thêm căng thẳng cho mối quan hệ mẹ - con giữa Tita và Elena, vốn đã không hòa hảo ngay từ khi Tita còn bé, vì tính cách cứng đầu và muốn phá vỡ truyền thống của cô.

    Nhưng đáng phẫn nộ và tức giận hơn cả, đó là bà Elena cũng đã từng có một mối tình bị ngăn cấm như chính con gái bà - mối tình say đắm với một chàng trai người Mỹ gốc Phi mà bà vẫn duy trì bằng những lá thư cho tới tận khi người yêu của bà mất. Dấu vết vẫn còn hiển hiện của mối tình đó chính là Gertrudis - đứa con không phải của chồng bà, cùng chồng thư bí mật mà Tita đã phát hiện ra sau khi Elena cuối cùng cũng chết. Elena đã từng biết đến cái đau khổ của tình yêu bị ngăn cấm và không trọn vẹn là như thế nào. Ấy vậy mà thay vì thấu hiểu và giải thoát cho con gái mình khỏi niềm đau đó, khỏi truyền thống cứng nhắc đã gây nên biết bao bi kịch tình yêu, bà vẫn ép buộc Tita phải đi vào vết xe đổ của bà, vào một cuộc sống phải nhìn thấy người mình yêu xuất hiện với tư cách là chồng của chị mình, phải hy sinh tất cả những cơ hội để được ở cùng nhau, được có với nhau những đứa con chung để giữ gìn đúng phép tắc đạo đức.


    [​IMG]

    Tôi đã biết rằng văn học châu Mỹ Latin nổi tiếng với sự dữ dội và bút pháp hiện thực kỳ ảo (magical realism), và tôi đã gặp lại chính xác hai điều ấy khi đọc “Like Water For Chocolate”. Sự dữ dội đến từ cái cách tình yêu của Tita và Pedro diễn ra, trong lặng thầm và một nỗi khát khao dục tình cuộn trào nhưng bị ngăn cấm; từ cái cách tác giả xây dựng mối quan hệ mẹ con đầy giông bão và mang tính đàn áp tinh thần của Elena và Tita. Hiện thực kỳ ảo thì tràn đầy chi tiết, từ cái cách mà những món ăn do Tita nấu ra phản ánh đúng tâm trạng và tình cảm của cô, cái cách mà những món ăn đó tác động lên tâm tư và cảm xúc của người ăn chúng, cho đến hồn ma của Elena cùng hoàn cảnh qua đời của Rosaura (Rosaura bị một chứng bệnh đường tiêu hóa khủng khiếp đến cái độ hơi thở cô luôn bốc mùi kinh hoàng, bụng cô luôn phát ra những âm thanh to đến mức rung chuyển cả căn nhà. Đến khi cô chết thì cái xác cô cũng bốc mùi kinh khủng đến độ chả ai dám đến viếng hay chạm vào. Nếu đó không phải là hiện thực kỳ ảo thì tôi cũng không biết là cái chi nữa :D.

    Hai yếu tố trên hòa quyện với công thức làm những món ăn mang đậm văn hóa Mexico xuất hiện ở đầu mỗi chương và một đoạn kết buồn đến choáng váng (khiến tôi phải cho cuốn này 5 sao), tạo nên một “Like Water For Chocolate” hấp dẫn và cuốn hút, ấm áp trong cách miêu tả thức ăn và đau lòng trong cái cách mà câu chuyện tình của Tita và Pedro diễn ra - một câu chuyện tình, như chính thức ăn do Tita nấu, ám ảnh đến tận những trang sách cuối cùng.
     

Chia sẻ trang này