Đang dịch Sơn Nam tùng thoại

Thảo luận trong 'Góc dịch các tác phẩm Ngoại ngữ khác' bắt đầu bởi Beringen, 13/6/21.

  1. Beringen

    Beringen Banned

    Đây hợp-tuyển những dịch-phẩm rất đỗi vụn-vặt của mình. Chắc-chắn còn nhiều khiếm-khuyết, bởi năng-lực còn kém, mong các bạn góp ý... kịch-liệt ! Chân-thành cảm-tạ.

    [​IMG]
     
  2. Beringen

    Beringen Banned

    BIDASARI

    Cứ liệu sớm nhất hoặc tạm được coi như nguồn gốc nhân vật Bidasari là sử thi Nàng Bidasari (Syair Bidasari), với văn bản cổ nhất còn lưu lại tới nay là bằng ngôn ngữ Melayu, soạn năm 1750. Huyền thoại Bidasari rất thịnh hành tại khu vực nay là Nam Dương các thế kỷ XVIII-XIX, sau trở thành bản sắc cộng đồng Hồi giáo Đông Nam Á. Ở hậu kì hiện đại, các cộng đồng Indonesia, Malaysia, Singapore, Brunei, Mindanao (Philippines) và Champa (Việt Nam) đều coi truyền thuyết Bidasari là một phần trọng yếu trong kho tàng văn chương cổ điển của mình, bởi cảm hứng gây nên sự phát triển phong phú về loại hình biểu diễn.

    Năm 1807, tiến sĩ J. Leyden người Hà Lan đã chép lại truyền thuyết này thành ấn phẩm Huyền sử Bida-Sari (Hikaiat Bida-Sari), liệt kê những điểm tương đồng của Bidasari với Nàng Bạch Tuyết của anh em Grimm và đôi chút Mĩ nhân say ngủ của Charles Perrault. Tới năm 1886 tại Âu châu đã có ít nhất 2 ấn bản đề cập Bidasari là Drie Maleische Gedichten of Sjair Ken TamboehanJatim Nestapa en Bidasari, qua đó phổ biến huyền thoại này ra các ngôn ngữ Anh, Đức, Pháp. Huyền thoại Bidasari cũng thường được coi như sự bổ sung Ngàn lẻ một đêm cho người Tây phương hiểu rõ hơn về sinh hoạt tinh thần của cộng đồng Hồi giáo Viễn Đông.

    Trong thế kỷ XX, huyền thoại Bidasari được sân khấu và điện ảnh hóa tích cực, trở thành một trào lưu văn nghệ đặc sắc trong sinh hoạt hiện đại Nam Dương, thấm nhuần các giá trị đạo đức và trí tuệ. Riêng văn bản sử thi được mệnh danh là quốc bảo tại Malaysia, Indonesia và Philippines.

    Văn bản sử thi bằng Pháp ngữ Bidasari poëme malais précédé des traditions poétiques de l'Orient et de l'Occident do tác gia Louis de Backer ấn hành tại Paris năm 1875 : Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link

    Hiện tại mình chỉ có bản dịch Anh ngữ (Bidasari and the Djinn) của bà Ninot Aziz (Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link), nữ tác gia Malaysia. Đây cũng là bản truyện Bidasari phổ biến nhất trên thế giới, trong đó, bà Ninot Aziz đã chuyến hóa huyền thoại cổ truyền thành mối tình giữa Jaya Simhavarman III (R'cam Mal, Chế-mân | Po Angkasa, Raja Kembayat) với công chúa Tapasi xứ Majapahit (Po Dewi Alam).

    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link

    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link

    [​IMG]
     
    Chỉnh sửa cuối: 13/6/21
  3. Beringen

    Beringen Banned

    Ở một làng chài miền Nusantara (tương ứng Đông Hải) có ông lão đã già lắm, tên là Tok Bo. Nghe đâu, xưa kia Tok Bo là tinh linh nên không bao giờ bị lão hóa, nay khi hết phép thuật thì phải cam chịu mưu sinh như mọi thường dân. Lão đi chài cá như dân làng, nhưng mẻ của ông lão lúc nào cũng đầy ắp bởi ông biết câu thần chú gọi cá vào lưới. Tuy vậy, lão chỉ giữ lại một chút, còn lại chia hết cho bọn trẻ con đem về biếu gia đình. Thường ngày, những khi nhàn rỗi, già Tok Bo lại kể cho bọn trẻ những truyện li kì về một xứ sở xa xôi bên kia trùng dương.

    [​IMG]

    Ở kinh thành xứ Kembayat (tương ứng Champa) có vị sultan luống tuổi Po Angkasa chung hưởng hạnh phúc với sultanah Po Dewi Alam qua rất nhiều năm. Dân xứ kính trọng quốc vương và vương hậu như thần nhân bởi sự cai trị đức độ hiếm có khiến cho đất nước trù phú thái bình vô cùng. Xứ Kembayat vang danh bởi những cánh đồng lúa óng vàng bất tận, những thảm cỏ xanh mướt, những làng chài đầy ắp tôm cá và những thương cảng tấp nập thuyền xe.

    Mặc dù đức vua đã già lắm nhưng đấng Allah chưa ban cho ngài một mụn con nào. Hằng đêm vương hậu cứ cầu nguyện được đứa con có đủ cả đức hạnh, nhan sắc và trí tuệ. Bà cầu mãi, tới khi thọ thai, dân chúng nơi nơi đang ăn mừng thì bỗng đâu có ác quỷ từ ngoài bể tấn công, đánh phá tan hoang xứ sở và ăn thịt vô số người. Quan quân đánh mãi không đặng, phải rước vương thất trốn vào rừng rậm để chờ vương hậu sinh xong.

    [​IMG]
    Hải quái (naga) quấy phá kinh thành Kembayat

    Khi nghỉ chân bên một bờ sông vắng, vương hậu trở dạ sinh được một tiểu công chúa vô cùng xinh xắn. Bỗng nhiên mặt nước gợn sóng lân tinh, một con cá vàng khổng lồ trồi lên nhảy rập rờn. Khi đức vua tóm lấy cá vàng đưa lên khỏi mặt nước thì cả cá và công chúa đều ngưng thở, ngài bèn thả nó ra.

    Quốc vương và vương hậu biết rằng xứ sở đã tận số nên đặt công chúa vào chiếc nôi kết hoa và kim cương ngọc báu, nhờ cá vàng đưa đi thật xa.

    [​IMG]
    Chiếc nôi đưa tiểu công chúa và cá vàng tới Indrapura

    Cá đưa tiểu công chúa dạt tới lân quốc Indrapura (tương ứng Pahang), được thương gia Djouhara và phu nhân Leila đem về nuôi. Họ gọi công chúa là Bidasari và đặt cá vàng là Bo. Cả hai thân thiết từ nhỏ tới lớn chẳng rời.

    Bidasari càng lớn càng xinh đẹp và thông minh, biết bao vương công quý tộc và bậc anh hùng trong vương quốc đều bàn tán về nàng, bày tỏ lòng ngưỡng mộ nàng. Cũng nhờ nàng, sản nghiệp của cha nuôi ngày càng nhân lên, tiếng tăm vượt khỏi xứ sở.

    Thuở ấy, Indrapura do nữ vương Lilasari cai trị, bà thầm ghen với nhan sắc và trí tuệ Bidasari. Bà liền cho vời Bidasari để nom kĩ nàng : Vóc dáng nhỏ nhắn mà thanh thoát, hàng mi như trăng lưỡi liềm, sống mũi nhỏ thanh tú như hạt hoa nhài, làn da trắng mịn như pha lê và mái tóc mượt như hoa cọ.

    Nữ vương nhận Bidasari làm con nuôi, hứa hẹn ban cho nàng cuộc sống còn sung túc gấp trăm lần nhà cha mẹ nuôi cũ. Nhưng bà biệt giam nàng trong cấm cung, cắt xén dần những đặc ơn và đày đọa nàng làm kẻ hầu người hạ. Khi đoán biết số phận Bidasari có liên hệ mật thiết với Bo, nữ vương bèn cải trang đi tìm cá. Bà đem nhiều thủ đoạn đê tiện nhất ra hòng dụ được cá vàng vào bẫy, rồi bắt nhốt Bo trong bình pha lê nhỏ không nước. Vì vậy, Bo và Bidasari đều bất tỉnh. Vương hậu bèn sai người ném Bidasari khỏi cung điện.

    [​IMG]
    Cá vàng Bo

    Ông bà Djouhara và Leila sai người làm một căn nhà thật đẹp và kiên cố trong rừng sâu cho Bidasari yên nghỉ, những mong tìm cách hồi sinh được nàng, bởi thấy sau bao hôm mà thân thể nàng vẫn không mục nát.

    Trong một chuyến đi săn, sultan lân bang là Djohan sơ ý lạc tới nơi Bidasari nằm. Khi ngài lỡ tay chạm vào mình Bidasari thì thốt nhiên nàng khẽ mở mắt và tỉnh dậy. Bidasari kể cho đức vua nghe hết cớ sự. Thế là Djohan cất quân tiến đánh vương cung Indrapura, phế truất nữ vương độc ác và cứu cá vàng Bo. Đức vua rước Bidasari về phong làm vương hậu và sống bên nàng trọn đời.

    [​IMG]
    Tok Bo vốn là một tinh linh (djinn), lúc hóa thành cá vàng khi biến ra ông chài

    Về phần Lilasari, khi bà bị bức rời vương quốc Indrapura thì bỗng dưng thủy quái cũng từ bỏ Kembayat. Cha mẹ đẻ và cha mẹ nuôi được hội ngộ Bidasari. Kể từ đó Djohan và Bidasari cai trị cả ba xứ sở.
     
    Chỉnh sửa cuối: 13/6/21
    amylee thích bài này.
  4. Beringen

    Beringen Banned

    CÔNG CHÚA ILSE

    Ilse nguyên ủy là một con lạch nước khoáng làm phụ lưu sông Oker, nhờ địa hình vây quanh khá hiểm trở nên vắng người qua lại, vô hình trung trở thành thắng cảnh thiên nhiên hoang dã rất nên thơ, được người Đức ngay từ trung đại đã nhân cách hóa thành một giai thoại. Cho tới nay, quần thể gồm lạch và thung lũng được gọi chung là Công chúa Ilse (Prinzeß Ilse).

    Công Chúa Ilse thuộc địa phận thị trấn Ilsenburg, tuy nhiên mật độ cư dân hầu như bằng 0. Địa điểm duy nhất từng có người ở là khách sạn cùng tên, xây năm 1871 nhưng rồi bị cháy trụi vào năm 1887, sau nhiều lần tái thiết bất thành đã bị bỏ hoang từ năm 1978.

    [​IMG]

    Suốt từ trung đại, Công Chúa Ilse đã làm suối nguồn cảm hứng bất tận cho các loại hình văn nghệ Đức, nhưng tuyến chính vẫn là huyền thoại có liên hệ mật thiết với tên gọi quần thể du lịch này.

    Năm 1852, huyền thoại công chúa Ilse lần đầu được in thành sách nhờ tác gia Marie Luise Auguste Petersen và thành công thương mại rực rỡ. Trong trứ tác, nhân vật công chúa Ilse không bị lũ cuốn mà lạc đường khi cưỡi ngựa đuổi theo cha - đức vua Ilsing. Nàng sơ ý băng qua cánh cổng dẫn vào cõi tiên, rồi được bà chúa tiên biệt đãi và cho ở lại cung điện cẩn pha lê mãi mãi.

    Dựa theo tác phẩm Marie Petersen, thi hào Heinrich Heine đã gia cố thêm tình tiết khi soạn sử thi Nàng Ilse (Die Ilse).

    Năm 1926, đôi tác giả ít danh vọng Karl Dassel và Karl Tolle lại công bố kịch phẩm 5 hồi cùng tên, đem công diễn tại Ströher, một địa điểm gần Celle, nhưng không được số đông hưởng ứng.


    [​IMG]
    Xưa, khi đỉnh Ilsestein cao tột hơn ngày nay bội phần, đức vua Ilsung dựng lâu đài ngay trên mỏm núi đó. Ngài có người con gái tóc vàng đẹp tuyệt trần tên là Ilse, biết bao vương công kị sĩ đã ngỏ lòng ngưỡng mộ và cầu hôn mà chẳng được nàng đoái hoài.

    Dưới chân núi có nhà nọ, một bà mẹ thầm ghen tị với Ilse, bởi đứa con gái bà ta tên Trude tóc đỏ quạch mà chẳng người trai nào thèm ngó. Bù lại, gia cảnh Trude rất sung túc, có lẽ còn hơn chán vạn ông vua trên đỉnh cao sơn kia. Người ta đồn rằng, khối tài sản ấy có được là nhờ tài ma thuật của bà mẹ, mà bà ta đích thị phù thủy.

    Ngày nọ, có người lữ khách trẻ trung tên là Rolf quá bộ tới Ilsenburg. Anh ta ghé lại nhà Trude xin nghỉ chân, và thế là Trude như bị hớp hồn. Ả nằng nặc đòi mẹ quyến rũ chàng về cho mình có chồng. Để chiều lòng con, bà mẹ lựa lúc Rolf thiếp đi, bèn rỏ giọt thuốc vào mắt chàng, đến khi tỉnh dậy thì Rolf phải yêu say đắm Trude. Họ bèn tất bật sửa soạn cử hành hôn lễ.

    Trong lúc đợi linh mục tới chứng hôn, Rolf lê gót vào rừng chơi, vô thức lạc tới lâu đài và thấy Ilse đang tỉa những nhành hồng. Nhan sắc kiều diễm của nàng lập tức khiến ma thuật tan dần, và Rolf đem lòng yêu Ilse tha thiết. Khi trở lại nhà Trude, Rolf nằng nặc đòi từ hôn rồi vội vã bỏ đi. Chàng quyết định tới lâu đài xin kiến diện đức vua. Vì lòng mến khách, Ilsung mở cửa tiếp đãi rất thân thiện. Rolf nán lại vương cung ít lâu.

    Mụ phù thủy chóng vỡ ra cớ sự, bèn phù phép cho tuyết phủ dày Ilsestein, lại khiến gió dữ cuốn phăng lâu đài. Nhưng vì thành lũy rất kiên cố nên trận gió chỉ đủ làm núi bạt dần.

    Phù thủy lại vẩy đũa phép gọi mây đen sấm chớp xô tới nhấn chìm lâu đài trong phong ba khủng khiếp. Đất đá và cây cối cứ rụng ầm ầm, khiến thành quách lay tận móng. Nước lũ cuốn người, vật và tài sản trôi đi muôn phương, trong đó có quốc vương, công chúa và vị khách lạ điển trai. Nhưng may thay, sơn thần đã kịp vớt Ilse khỏi dòng nước xiết.

    Trong tiếng cười đắc thắng của mẹ con phù thủy, cả ngôi nhà của họ cũng bị lũ cuốn. Rồi Trude thấy Rolf chìm dần xuống vực sâu mất hút, cô hoảng hồn lao theo bất chấp dòng chảy dữ. Bà mẹ vì xót con cũng nhảy theo.

    Qua thời gian, hằng đêm người ta thường thấy công chúa Ilse dạo chơi ở Ilsestein. Nàng bước từ sơn khê ra trong áo choàng lung linh cùng vương miện lấp lánh sao sa, rồi xuống lạch tắm, tới lúc bình minh lại về chốn ngụ. Dân gian cũng đồn rằng, hễ ai mang lòng gian tà tới gần Ilse thì bị hóa thành cây linh sam đứng gác quanh nàng, đấy là lý do Ilsestein tới nay toàn linh sam.

    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link

    [​IMG]
    [​IMG]
    [​IMG]
    [​IMG]
     
  5. Beringen

    Beringen Banned

    CUỘC CHINH PHỤC LỚP 5C

    Năm 1983, cả Tô Liên cười nghiêng ngả vì một giáo viên trẻ nước Ý, nhân vật bất đắc dĩ phải gánh việc "nuôi dạy" bốn mươi tên tiểu yêu trong tác phẩm của Giovanni Mosca, được phổ biến nhờ loạt phim Yeralash trứ danh. Câu thoại mà minh tinh Yevgeny Morgunov dặn tài tử mới Gennady Khazanov trước khi nhét súng ổ quay vào cạp quần "Ai rồi cũng đến lúc chết" trở thành kinh điển trong không gian Soviet.

    Truyện chàng giáo viên suýt bị học trò xé xác rồi làm cách nào thuần hóa bốn mươi đứa "nhất quỷ nhì ma" kì thực nằm trong hợp tuyển Kỉ niệm trường xưa (Ricordi di scuola), do tác gia Giovanni Mosca san hành năm 1939. Tác phẩm được tường bày dưới hình thức hồi kí người cha để lại cho các con, gồm rất nhiều truyện cười ra nước mắt về đời thầy giáo. Vì suy cho cùng, nghề giáo không chỉ là truyền chữ, mà còn lý tưởng sống suốt đời trong lòng chúng ta. Hân hạnh giới thiệu đoản thiên Cuộc chinh phục lớp 5C (La conquista della Quinta C) qua dịch phẩm của Ngọc Giao !


    [​IMG]

    Cha vừa tròn hai chục tuổi khi cầm giấy gọi thực tập giáo viên trong túi và cứ giữ khư khư vì sợ mất cái hẹn trong mơ này. Thế là cha bước vào ngôi trường được phân công và xin gặp thầy hiệu trưởng. Lúc ấy tim cha như loạn nhịp.

    - Anh là ai ? – Cô bí thư hỏi dồn – Bây giờ trường chỉ nhận giáo viên thôi.

    - Vâng, thì tôi là giáo viên mới đây… - Cha vừa đáp vừa chìa bức thư ra.

    Cô ta thở cái thượt rồi vào phòng hiệu trưởng, lát sau ông đã xuất hiện. Thoáng thấy cha, ông ta ôm chầm đầu.

    - Tuyến trên người ta nghĩ thế nào ? – Ông ta la toáng lên – Họ phái xuống một thằng oắt con trong khi tôi cần gã khổng lồ râu ria bặm trợn lôi lũ quỷ tuột xích về đúng chỗ cũ. Mà thế nào… thằng nhóc. Ôi thôi, chúng nó mà gặp chỉ có ăn tươi nuốt sống.

    Nhưng ngay sau đó ông ta chột dạ rằng làm thế chỉ khiến cha sợ chứ báu gì, nên ông nhoẻn miệng cười, vỗ vai cha mà rằng :

    - Anh hai chục tuổi rồi chứ gì ? Nhận bổ nhiệm thư lúc này là hợp lý rồi, nhưng quả thật nom anh như mười sáu. Anh giống đứa trung học sinh đúp lớp thâm niên hơn là giáo viên. Thành thật mà nói, anh làm tôi lo sốt vó. Mà liệu anh nhầm chỗ chăng ? Thư có đề Học-hiệu Dante Alighieri không ?

    - Thì đây – Cha chìa thư như báu vật – Trường Dante Alighieri.

    - Chà, lạy Chúa quan phòng ! – Ông hiệu trưởng thở dài – Chưa ai thuần hóa nổi bọn nhóc này : Bốn mươi tên tiểu yêu, có tổ chức, có võ trang, và còn có thủ lĩnh – thằng GuerreschiVui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link. Giáo viên cuối cùng khiến chúng nó suýt khóc là vào hôm qua, nhưng thầy ấy luống tuổi và cũng sắp hồi hưu. Còn tôi cũng xin chuyển trường rồi.

    Dứt lời, ông ta nhìn cha bằng ánh mắt hoài nghi.

    - Giá anh có ria mép nhỉ – Ông lẩm bẩm.

    Cha cũng ra cái điệu bất lực, như thể tắt hết hi vọng rồi, mà đúng là chẳng ai cứu cha được. Thế rồi ông ta nhướng mắt lên : Đi thôi !

    Hai người đi dọc hành lang rất dài, hai bên đánh số lớp : 4D, 5A, 5B, 5C…

    - Anh vào đây ! – Ông hiệu trưởng nói rồi dừng lại trước cửa 5C.

    Cha nghe rõ sau cánh cửa hắt ra những tiếng ồn : Nào gào thét ầm ĩ, nào bi sắt đập bảng, rồi tiếng súng, tiếng hát, cả tiếng bước chân huyên náo xô lệch bàn ghế…

    - Chắc chúng nó đang lập chiến lũy đấy – Ông hiệu trưởng nhủ thầm.

    Liền đấy, ông bắt tay cha rất chặt rồi bước đi, bỏ cha trơ trọi trước ngưỡng cửa 5C.


    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link Guerreschi = Chiến tranh.
     

    Các file đính kèm:

    Chỉnh sửa cuối: 25/6/21
    amylee thích bài này.

Chia sẻ trang này