KH-Khác Rừng người Thượng - Henri Maitre

Thảo luận trong 'Tủ sách Khoa học' bắt đầu bởi nhan van, 19/7/15.

  1. nhan van

    nhan van Lớp 3

    Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
    ...Trước hết và trên hết, Les jungles moi (Rừng người Thượng) dựa trên sự kết hợp giữa các phương pháp khoa học bao gồm nghiên cứu thực địa và khảo cứu tư liệu. Điều này thể hiện rõ ngay từ cấu trúc của tác phẩm, chia làm hai tập: một tập mang tính chủ quan và dựa trên quan sát, một tập mang tính khoa học và phân tích. Nhưng ngay ở trong Tập Hai, những tư liệu thu thập được trong cuộc khảo sát của ông cũng được so sánh đối chiếu với những công trình đã xuất bản của những nhà du hành, những chuyên luận lịch sử và những biên niên bản địa khác nếu như những công trình này đã được dịch sang tiếng Pháp.

    Thứ hai là, cuốn sách không chỉ cho chúng ta một cái nhìn lướt qua cao nguyên trong một thời điểm lịch sử cụ thể, như những công trình của những nhà du hành khác. Phần đầu tiên của Tập Hai là một nghiên cứu địa lý hoàn chỉnh về vùng Tây Nguyên và nam Trường Sơn. Phần hai là một nỗ lực nhằm phân loại cư dân cao nguyên thành những nhóm theo ngôn ngữ-dân tộc một cách khoa học. Và phần thứ ba là một công trình độc đáo về hợp thể lịch sử, dẫn tới công trình lịch sử dân tộc đầu tiên được viết về cao nguyên Việt Nam, Campuchia, và Lào. Công trình Những người con của núi của Gerald Hickey, được giới phê bình ở Hoa Kỳ hoan nghênh ngay khi sau khi xuất bản vào năm 1982, dựa vững chắc trên mô hình, cả về phương pháp lẫn nguồn, của phần lịch sử này trong Tập Hai: so sánh hai cuốn sách với nhau cho thấy rõ Hickey vay mượn nhiều cấu trúc từ công trình của Maitre đưa vào công trình của mình.

    Như vậy là, dựa trên nghiên cứu ít tính khoa học hơn rất nhiều so với những gì chúng ta có ngày nay, Maitre gắng đạt được một nghiên cứu tổng hợp không phải về một dân tộc ở một vùng hoặc một nơi chốn cụ thể, mà là tất cả các dân tộc ở miền cao nguyên và trong mọi thời kỳ lịch sử, đặt trong bối cảnh tự nhiên của chúng: núi rừng. Đơn cử một trong những thành tựu chính mà ông đạt được, đó là thiết lập nên hệ phân loại ngôn ngữ-dân tộc cơ bản cho cư dân trong vùng. Sự phân loại này đã được phát triển và cải thiện thông qua nghiên cứu trong thế kỷ 20, và công trình của Maitre chỉ là một điểm khởi đầu. Thế nhưng hậu thế chưa hề phủ nhận phương pháp cũng như tiếp cận của ông đối với chủ đề này.

    Với những ý nghĩa trên, đóng góp của Tập Hai cho hiểu biết khoa học của chúng ta về cao nguyên thực là đáng kể. Tất nhiên không tránh khỏi những khiếm khuyết và thiếu sót. Chẳng hạn, Maitre không phân tích một chút nào về niềm tin tôn giáo của người Thượng. Có những lúc vị thế của ông với tư cách một viên chức chính phủ đã lấn vào nghiên cứu, làm lệch lạc đi những quan điểm trong đó. Đánh giá về một số nhân vật quan trọng nhất định trong xã hội người Thượng khác với ngày nay. Nhưng bất luận những khiếm khuyết này, công trình khoa học của Maitre vẫn được dẫn dắt chủ yếu bởi phương pháp khoa học.

    Như chúng ta đã thấy, phương pháp khoa học đó được sử dụng để phục vụ cho chủ đích thực dân của Pháp: tri thức của Maitre nhằm để cung cấp cho chính quyền thực dân sử dụng. Chúng ta cần nhớ điều này trong lúc đọc cuốn sách này, và vận dụng những nhận định khoa học của mình để đánh giá công trình của Maitre. Với một số tương đối ít các thiếu sót nói trên, hội đồng biên tập đã quyết định xuất bản toàn bộ bản dịch của cuốn sách này, tránh phá vỡ cấu trúc của nó, để giúp người đọc tự đưa ra những ý kiến của mình về công trình của Maitre ở dạng chỉnh thể. Tuy nhiên, chúng tôi muốn nhấn mạnh rằng cuốn sách này được viết trong một thời đại khác và phản ánh tư duy của thời đại đó: với tư cách một tài liệu lịch sử, nó không đại diện cho quan điểm của hội đồng biên tập.

    Download: Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
     

Chia sẻ trang này