Hồng Lâu Mộng có hai dòng văn bản chính. Dòng thứ nhất là các bản in 120 hồi (Trình Giáp bản 1791, Trình Ất bản 1792) — phổ biến nhất với độc giả Việt Nam, cũng là bản được nhóm Vũ Bội Hoàng dùng để dịch. Dòng thứ hai là các bản chép tay 80 hồi có kèm lời bình của Chi Nghiễn Trai (脂砚斋) và Ky Hốt Tẩu (畸笏叟) — hai người thân cận nhất với Tào Tuyết Cần, từng tham gia vào quá trình sáng tác. Những lời bình này được viết bằng mực đỏ (chu phê) hoặc mực đen (mặc phê) ngay trên bản thảo, tiết lộ số phận nhân vật, ẩn ý tác giả, và bối cảnh sáng tác mà không một bản in 120 hồi nào giữ lại. Các bản chép tay này mang tên chung là "Chi Nghiễn Trai trùng bình Thạch Đầu Ký" (脂砚斋重评石头记) — tức "Thạch Đầu Ký được Chi Nghiễn Trai bình lại." Hiện còn khoảng 10 bản, mỗi bản có số lượng hồi và lời bình khác nhau. Đã có nhiều bản dịch Hồng Lâu Mộng sang tiếng Việt, nhưng chưa từng có ai dịch toàn bộ lời bình của Chi Nghiễn Trai và Ky Hốt Tẩu, chìa khóa để giải mã vô số ẩn ngữ và số phận nhân vật. Chờ mãi không thấy, tôi quyết định dùng AI (Claude Opus 4.8, DeepSeek V4 Pro, GPT-5.6 Sol) để dịch toàn bộ phần bình chú và cước chú hối giáo, sau đó hiệu đính bằng tay, để thỏa niềm mong đợi bấy lâu. Chính văn tiếng Việt được trích từ bản dịch của Vũ Bội Hoàng, Nguyễn Doãn Địch, Nguyễn Đức Vân (NXB Văn Học, 1962–1963) — bản dịch Hồng Lâu Mộng đầu tiên và phổ biến nhất ở Việt Nam, dịch từ Thích Liệu Sinh tự bản (戚蓼生序本). Phần bình chú và cước chú được dịch từ 《紅樓夢脂評匯校本》 (Ngô Minh Ân, 2013) File PDF : Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem link
